Odstąpienie a wypowiedzenie umowy

odstąpienie a wypowiedzenie umowy

W prawie cywilnym pojawia się dużo pojęć, które dla laika znaczą to samo. Jednak w świecie prawnym różnica między jednym a drugim określeniem jest ogromna. Moim zdaniem każdy przedsiębiorca powinien orientować się w tych podstawowych różnicach. Na sam początek proponuję rozważyć odstąpienie a wypowiedzenie umowy – jakie są różnice między znaczeniem tych dwóch pojęć? 

Często pojęcia odstąpienia od umowy i wypowiedzenia umowy są używane w umowach zamiennie, mimo że pociągają one odrębne konsekwencje.

Warto wiedzieć, jaka jest różnica między odstąpieniem a wypowiedzeniem umowy – chociażby po to, żeby uniknąć konsekwencji, które mogą wyniknąć z niezrozumienia tych terminów.

wypowiedzenie a odstąpienie

Odstąpienie od umowy

Odstąpienie od umowy, z którym najczęściej się spotykamy w życiu codziennym, wynika z ustawy o prawach konsumenta.

Jeżeli konsument zawiera umowę na odległość lub poza lokalem przedsiębiorstwa, to ma prawo do odstąpienia od umowy w terminie 14 dni od dnia zawarcia umowy albo od otrzymania towaru.

Powiedzmy, że konsument kupuje za pośrednictwem internetu buty do biegania. Po otrzymaniu butów okazuje się, że nie są to takie, o jakich myślał, i nasz konsument decyduje się je zwrócić. Wysyła do sprzedawcy maila, odsyła buty i otrzymuje pieniądze na swój numer konta.

To, co opisałam powyżej, to klasyczne odstąpienie od umowy.

Konsument doprowadził do sytuacji, w której jak gdyby umowa w ogóle nie została zawarta.

W wyniku rezygnacji z butów do biegania kupujący oddał buty, a sprzedawca zwrócił mu określoną sumę pieniędzy. Odstąpienie od umowy powoduje przywrócenie sytuacji z samego początku, jeszcze przed zawarciem umowy.

Ustawodawca przewidział kilka możliwości takiego odstąpienia od umowy.

Poza wskazanym powyżej prawem wynikającym z ustawy o prawach konsumenta istnieje możliwość odstąpienia od umowy deweloperskiej czy od umowy o kredyt konsumencki. Strony mogą też odstąpić od umowy o dzieło. 

Dodatkowo strony w umowie mogą przewidzieć prawo do odstąpienia od umowy.

Wypowiedzenie umowy

Natomiast wypowiedzenie nie niweluje zawartej umowy.

Jeżeli wypowiadamy umowę, to umowa ta przez jakiś czas obowiązywała i strony były zobowiązane do wykonania swoich zobowiązań. Natomiast jedna ze stron nie jest zainteresowana dalszym związaniem umową i postanawia wypowiedzieć umowę.

Dla przykładu – umowa najmu. Mamy zawartą umowę najmu mieszkania na czas nieokreślony. Umowa obowiązuje już od roku, ale w tym momencie chcemy ją wypowiedzieć. W umowie jest zapis, że umowę można wypowiedzieć z miesięcznym okresem wypowiedzenia ze skutkiem na koniec miesiąca kalendarzowego. Wypowiedzenie należy sporządzić w formie pisemnej pod rygorem nieważności.

Wręczamy wynajmującemu pisemne wypowiedzenie umowy w dniu 31 stycznia, więc umowa przestaje obowiązywać z końcem lutego.

Wypowiedzenie umowy najmu nie powoduje skutku, jakby umowa nigdy nie obowiązywała.

Umowa była wiążąca dla stron rok. Przez ten rok najemca był zobowiązany do płacenia czynszu, a wynajmujący do udostępnienia mieszkania. Jeżeli np. najemca zalega z czynszem za jeden miesiąc, mimo wypowiedzenia umowy, musi uregulować swoje zaległości. Ponadto musi zapłacić czynsz za okres wypowiedzenia. Wypowiedzenie umowy skutkuje zakończeniem jej obowiązywania, nie niweluje ona tego, że umowa obowiązywała przez jakiś czas.

ODSTĄPIENIEWYPOWIEDZENIE
przykładzwrot butów zakupionych przez internet rozwiązanie umowy najmu, która trwała już rok
skutektak jakby umowa nigdy nie została zawarta
tzw. skutek ex tunc
umowa trwała przez jakiś czas, ale już dalej nie obowiązuje
tzw. skutek ex nunc

Opłakane skutki pomyłki odstąpienia z wypowiedzeniem umowy

Skutki pomylenia odstąpienia a wypowiedzenia umowy mogą być opłakane. Pamiętaj, że odstąpienie a wypowiedzenie umowy to dwa różne pojęcia.

Tutaj posłużę się anegdotą o zbyt sprytnym przedsiębiorcy, który jednocześnie chciał dochodzić kary umownej za nienależyte wykonanie umowy w wysokości 200 000 zł. Skoro i tak złożył już pozew, to dochodził jeszcze 10 000 zł kary umownej za odstąpienie od umowy.

Przedsiębiorca w toku procesu gorliwie wykazywał, że jego kontrahent odstąpił od umowy i jednocześnie w sposób nienależyty ją wykonał.

Już się chyba domyślacie, jak to się mogło skończyć.

Sąd uznał, że doszło do skutecznego odstąpienia drugiej strony od umowy. Skoro nie było umowy, to nie można przecież mówić o nienależytym jej wykonaniu. A więc przedsiębiorca, który chciał mieć 210 000 zł, musiał „zadowolić się” kwotą 10 000 zł.

A wszystko przez to, że pomylił odstąpienie z wypowiedzeniem umowy.

Jeżeli chcesz skorzystać z konsultacji prawnej związanej z odstąpieniem lub wypowiedzeniem umowy, to zapraszam do KONTAKTU

  1. A jak rozumieć umowę z firmą dla której mam wykonywać usługę przez 12 miesięcy a mam zapis w jednym punkcie o możliwości wypowiedzenia umowy z zachowaniem 1 miesiąca, a zaraz potem jest zapis o karze za odstąpienie od umowy?

    1. Niestety nie zawsze umowy są pisane w sposób jasny. Żeby coś więcej powiedzieć o tej umowie, musiałabym zapoznać się z jej treścią. Wtedy lepiej mogłabym ocenić jaka była wola stron co do treści i rozumienia zapisów tej umowy. Jeżeli jest Pan zainteresowany analizą tej umowy, to proszę niech Pan prześle jej skan na mój adres mailowy joanna@legun.pl. Wówczas będę w stanie więcej powiedzieć, co z tej umowy wynika.

  2. Witam, mam pytanie. Umowa o świadczenie usług B2B.
    Zapis w umowie: „Każda ze stron ma prawo wypowiedzieć umowę z zachowaniem 7-dniowego okresu wypowiedzenia ze skutkiem na koniec m/ca kalendarzowego”

    1) Jak liczone jest 7 dni? Z uwzględnieniem sobót i niedziel, czy coś jest pomijane?
    2) Od kiedy liczony jest pierwszy dzień? Od dnia złożenia wypowiedzenia, czy od dnia kolejnego?
    3) I konkretnie, czy jeśli złożę wypowiedzenie w poniedziałek 23.11, to czy w świetle ww. zapisu z umowy zakończy się ona z dniem 30.11? Czy jednak dopiero 31.12?

    Z góry dziękuję za odpowiedź.

    1. Panie Szymonie,
      jeżeli z umowy nic innego nie wynika, to 7 dni, to „normalne 7 dni” tzn. wliczamy w nie dni wolne od pracy. Skuteczność wypowiedzenia liczymy od momentu dojścia wypowiedzenia do adresata w taki sposób, że adresat będzie mógł się z nim zapoznać. Więcej o tym może Pan przeczytać w tym artykule: https://jakzrozumiecprawnika.pl/jak-skuteczne-wypowiedziec-umowe/

      Jeżeli wypowiedzenie zostanie w sposób skuteczny złożone 23 listopada a okres wypowiedzenia wynosi 7 dni, to umowa powinna się rozwiązać z dniem 31 listopada.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Potrzebujesz indywidualnej pomocy prawnej?

Skontaktuj się ze mną: 609-774-245 joanna@legun.pl

    Twoje dane osobowe będą przetwarzane przez Joannę Legun w celu obsługi przesłanego zapytania. Szczegóły w Polityce prywatności.

    Przeczytaj także

    Przedsiębiorca na wakacjach
    ABC prawa

    Przedsiębiorca na wakacjach, a co z firmą?

    Każdy ma prawo od wakacji. Nawet najbardziej zapracowany przedsiębiorca. Jednak jak przygotować prawnie firmę na czasową nieobecność przedsiębiorcy, który prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą? Co zrobić, żeby przedsiębiorca na wakacjach miał spokojną głowę? Pełnomocnictwo podczas czasowej nieobecności Gdy prowadzisz jednoosobową działalność gospodarczą, to Ty jesteś osobą „uprawnioną do reprezentacji firmy”. Ty podpisujesz wszystkie umowy. Twoja księgowa, […]

    Czytaj więcej
    opóżnienie a zwłoka
    ABC prawa

    Jaka jest różnica między opóźnieniem a zwłoką?

    Opóźnienie i zwłoka to kolejne pojęcia, które w normalnym – nieprawniczym – świecie mają zbliżone znaczenie. Gdy jednak wchodzimy na grząski grunt przepisów, każde z tych słów nabiera innego sensu. Jaka jest więc różnica między opóźnieniem a zwłoką? Jaka jest różnica między opóźnieniem a zwłoką? Zacznijmy od tego, co te pojęcia mają wspólnego – każde […]

    Czytaj więcej
    kara umowna w umowie sprzedaży energii elektrycznej
    ABC prawa
    Spory sądowe
    Umowy

    Kara umowna za wcześniejsze rozwiązanie umowy sprzedaży energii

    Sprzedawcy nierzadko dochodzą od klientów kary umownej za niewypełnienie zobowiązania wynikającego z umowy sprzedaży energii elektrycznej. W umowach B2B kara często zastrzeżona jest np. za wcześniejsze rozwiązanie umowy zawartej na czas określony. Co zrobić, gdy sprzedawca dochodzi zapłaty kary umownej za przedterminowe rozwiązanie umowy sprzedaży energii elektrycznej? Na co zwrócić uwagę? Jak się bronić? Czy […]

    Czytaj więcej